Back

ⓘ Harbiy fan - urushga tayyorlanish va urush olib borish haqidagi bilimlar tizimi. Harbiy fanning eng muhim tarkibiy qismlari: harbiy sanat nazariyasi; qurolli ku ..



                                               

Davlat siri

Davlat siri - oshkor etilishi taqiqlangan, davlat ahamiyatiga ega bolgan malumotlar. Ular maxsus royxatlar bilan belgilab qoyiladi. D.s. davlat, harbiy va xizmat siriga bolinadi. Ozbekiston Respublikasining "Davlat sirlarini saqlash togrisida" qonuni ga kora, oshkor etilishi respublika harbiy-iqtisodiy imkoniyatlarining sifat holatiga salbiy tasir etishi yoki OzRning mudofaa qobiliyati, davlat xavfsizligi, iqtisodiy va siyosiy manfaatlari uchun boshqa ogir oqibatlar keltirib chiqarishi mumkin bolgan malumotlar davlat sirini tashkil etadi; oshkor etilishi OzRning mudofaa qobiliyati, davlat ...

                                               

Guuam

Guuam - mintaqaviy tashkilot. Unga 1996 y.da Vena sh. portidan Kaspiy dengizi orqali Bokuga, undan t.y. vositasida Gruziya garbiy portlariga chiqish va nihoyat, Qora dengiz orqali Bolgariya, Ruminiya, Turkiya, Gresiya hamda Yevropaning boshqa mamlakatlari bilan savdo qilish, mahsulotlarni kam chiqim bilan xorijiy sheriklarga yetkazib berish imkoniyatidan foydalanadi. GUUAM hech qanday siyosiy yoxud harbiy-siyosiy maqsadlarni kozda tutmaydi va hech bir davlatga yoki xalqaro tashkilotga qarshi qaratilgan emas. Tashkilotga azo davlatlar rahbarlarining Yalta 2001 y. iyun uchrashuvida GUUAM har ...

                                               

Belarus Hukumati

Belarus Respublikasi Hukumati, Belarus Respublikasi Vazirlar Kengashi, Belarusda davlat hokimiyatining ijro etuvchi tarmogidir va u Belarus Prezidenti tomonidan tayinlanadi. Hukumat rahbari Belarus Prezidentidir, u hukumatning asosiy kun tartibini va vazirlarni boshqaradi. Belarus milliy assambleyasi BSSR Oliy Kengashining davomchisi bolib, Belarus uchun amaldagi parlament vazifasini otaydi.

Harbiy fan
                                     

ⓘ Harbiy fan

Harbiy fan - urushga tayyorlanish va urush olib borish haqidagi bilimlar tizimi. Harbiy fanning eng muhim tarkibiy qismlari: harbiy sanat nazariyasi; qurolli kuchlar qurilishi nazariyasi; qurolli kuchlar harbiy ixtisodiyoti va front orti nazariyasi; harbiy talimtarbiya nazariyasi va boshqalar. Harbiy fan ijtimoiy, tabiiy va texnikaviy fanlarning maxsus sohalari bilan bogliq.

Harbiy fan uzoq tarixiy davr mobaynida tashkil topgan va rivojlangan. Ilk harbiy-nazariy bilimlar Qad. Misr, Eron, Xitoy, Yunoniston va Rimda paydo bolgan; urush tajribalari umumlashtirilib, harbiy-tarixiy malumotlar toplangan. Orta asrlarda pro-fessional armiyalarning paydo bodi-shi, yangicha ot sochar qurollarning joriy etilishi urush olib borish usullariga ham ozgartirishlar kiritli. Bu esa, oz navbatida, Harbiy fanga tasir korsatadi. Bu davrda yaratilgan asarlar harbiy-tarixiy bayon xarakterida bolsa ham Harbiy fanning kelgusi taraqqiyoti uchun katta ahamiyatga ega. 18-asr urushlarida toplangan va umumlashtirilgan amaliy jangovar tajribalar harbiy-nazariy fikrning rivoj topishiga sabab boldi. Xususan, Buyuk fransuz inqilobi 18-asr oxiri Harbiy fan asoslarining tashkil topishida muhim rol oynadi. 19-asrda Garbiy Yev-ropada Harbiy fan yangicha moddiy-texnika bazasi asosida rivojlandi. Qurol-yarog va jangovar texnika ayniqsa artil-leriya takomillashdi, kopgina mamlakatlarda harbiy xizmat majburiyati joriy etildi, armiyaning soni osdi. Qurolli kuchlar qurilishi, qoshin talimi va tarbiyasi masalalarini ishlab chiqishga kirishildi. Napoleon I Fransiya qurolli kuchlarini qayta qurib, urush olib borishning yangicha shakl va usullarini ishlab chiqish va qollash bilan Harbiy fan taraq-qiyotiga salmoqli hissa qoshdi. 19-asrning 2-yarmida vujudga kelgan bosh shtablar harbiy i. t.larni tashkil etish markazlariga aylandi.

Rossiyada harbiy ishning tubdan qayta tuzilishi Pyotr I nomi bilan bog-liq. U strategiya va taktikaning rivojlanishiga katta hissa qoshdi, qator yirik harbiy islohotlar qildi, harbiy talimning samarador usullarini ishlab chiqdi. Rus Harbiy fanining taraqqiyotiga P.A.Rumyansev, A.V.Suvorov, M.I.Kutuzov, F.F.Usha-kov va boshqa yirik sarkardalar salmoqli hissa qoshdilar.

Ikkinchi jahon urushipyan keyingi davrda fan-texnika taraqqiyoti tufayli harbiy ishda tub ozgarishlar roy berdi. Raketa-yadro qurollari va boshqa yan-gicha urush vositalarining paydo bolishi va rivoj topishi qurolli kuchlar tuzilishida, mamlakatni ehti-mol tutilgan urushga tayyorlashning xarakterida yangi sifat ozgarishlariga olib keldi. Harbiy fanning xulosalari va ilmiy asoslangan tavsiyalaridan jahonning yetakchi davlatlari oz mudo-faa qudratlarini yanada oshirish yolida foydalanmoqdalar.

Orta Osiyo xalqlari tarixida ham Harbiy fan muhim orin tutgan. Urxun-Yenisey bitiktoshlari, Nizomulmulkning "Siyosatnoma", Yusuf Xos Hojibning "Qutadgu bilig" kabi asarlarida harbiy ishga doir qator pandnomalarni uchratish mumkin. Ularda jangga tayyorgarlik korish, janggohni tanlash, qoshinni saflash, qoshin taminoti va boshqalarga oid koplab malumotlarni uch-ratish mumkin. Amir Temur va temuriylar davrida harbiy sanatning yuksalishi bilan Harbiy fan sohasida ham nazariy asarlar paydo boldi. Ular orasida "Temur tuzuklari" mumtoz orinni egallaydi. Asarda qoshin boshliqlarini tanlash, armiyaning tuzilishi va jang olib borish qoidalari, yeipo\iylarning maoshi, qoshin boshliqlarining burch va vazifalari, ularning alohida xizmatlarini taqsirlash va boshqa qayd etilgan. Bu asar keyingi davr qukmdorlari uchun ham dasturilamal bolib xizmat qilgan. Ozbekistonda Harbiy fan turli oliy va orta harbiy bilim yurtlarida oqitilib kelinmoqda qarang Harbiy talim.

Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →